Фебрилни грчеви (треска-грчеви)

јули 2026Што значи ова?

Фебрилните грчеви се напади што се јавуваат кај некои мали деца (обично 6 мес.–5 год.) при брз пораст на температурата. Иако се многу застрашувачки за родителите, најчесто се безопасни и поминуваат сами, без трајни последици.

Симптоми

  • Тело што се вкочанува или трепери/грчи
  • Превртени очи, губење свест за 1–3 минути
  • Детето може да не реагира кратко време
  • По нападот — поспаност и збунетост

Причини и ризик-фактори

Ги предизвикува брзата промена на телесната температура при инфекција, не самата висина. Има и наследна склоност — почести се ако родител ги имал. Не се епилепсија и обично не значат дека детето ќе развие епилепсија.

Лекување и грижа

За време на нападот: останете смирени, положете го детето на страна на безбедно место подалеку од тврди/остри предмети и олабавете ја облеката околу вратот. Измерете колку трае. НЕ ставајте ништо во устата и не обидувајте се да го задржите. По нападот детето е поспано — оставете го да се одмори на страна.

Превенција и секојдневна грижа

Фебрилните грчеви најчесто не може да се спречат и давањето лекови за температура не докажано ги спречува. Сепак, добро е детето да биде удобно и добро хидрирано при треска. Ако веќе имало грч, договорете план со педијатарот.

Кога да отидете на лекар (не итно)

По првиот фебрилен грч секогаш треба преглед. Јавете се и ако грчевите се чести, долги, или зафаќаат само еден дел од телото — тогаш се потребни дополнителни испитувања.

Побарајте итна помош ако:

  • Нападот трае подолго од 5 минути — јавете се на 194/112
  • Се повторува во истата болест или детето тешко дише/посинува
  • Прв фебрилен грч — треба преглед за да се потврди причината
  • Детето не се разбудува како обично по нападот

Во итен случај јавете се на 194 или 112.

Најди најблиска болница

Совет

Ако можете, снимете го нападот на телефон и измерете колку трае — тоа многу му помага на лекарот.

Извори

Адаптирано од отворени извори: NHS (OGL v3.0), MedlinePlus (јавен домен) и СЗО (WHO Child Growth Standards). Скратена верзија за брзо читање.

Поврзани теми

Потсетник: Оваа содржина е едукативна и научно поткрепена, но не е медицински совет и не заменува преглед, дијагноза или третман од лекар. При симптоми, консултирајте здравствен работник. Итно: 194 · 112.

‹ Сите теми во „Педијатрија (здравје на децата)“

Важно: Содржината на „Прашај Доктор“ е едукативна и научно поткрепена, но не е медицински совет и не заменува преглед, дијагноза или лекување од здравствен работник. При симптоми, консултирајте лекар. Итни служби: 194 (брза помош) · 192 (полиција) · 193 (пожарна) · 112 (ЦУК).