Гушење (задавување)
Гушење настанува кога нешто (храна или предмет) ги затнува дишните патишта. Ако човекот не може да зборува, кашла или дише, потребна е брза помош.
Ако возрасен или дете се гуши
Менувајте: 5 удари меѓу лопатките, па 5 стисоци во горниот дел на стомакот — сè додека не се ослободи или стигне помош.
Проверено: јули 2026 · Извор: Црвен крст · ERC · MedlinePlus · Информативно, не заменува лекар.
Симптоми
- Не може да зборува, кашла или дише
- Се фаќа за гркланот
- Модри усни или лице
- Паника, потоа губење свест ако не се ослободи
Лекување и грижа
Ако лицето кашла силно — поттикнете го да кашла, не пречете. Ако не може да дише: наведнете го напред и дајте 5 силни удари меѓу лопатките со дланка. Ако не помогне, застанете зад него и дајте 5 стисоци во горниот дел на стомакот (Хајмлихов зафат). Менувајте по 5 удари и 5 стисоци. Кај бебе под 1 година: 5 удари меѓу лопатките и 5 притисоци на градите (не на стомакот).
Превенција и секојдневна грижа
Сечкајте ја храната на мали залаци кај малите деца и не давајте им ситни тврди предмети, грозје во цело или ореви. Не зборувајте и не смеете се со полна уста.
Кога да отидете на лекар (не итно)
По тешко гушење појдете на преглед — можни се повреди или дел од предметот да останал во дишните патишта.
Побарајте итна помош ако:
- Ако лицето изгуби свест — повикајте 194/112 и започнете оживување (КПР)
- Секогаш повикајте помош ако предметот не излегува по неколку обиди
Во итен случај јавете се на 194 или 112.
Најди најблиска болницаСовет
И по успешно ослободување, ако лицето продолжи да кашла или тешко дише, побарајте лекар.
Извори
Адаптирано од отворени извори: Црвен крст, NHS (OGL v3.0), MedlinePlus (јавен домен) и Европски совет за реанимација (ERC). Скратена верзија за брзо читање. Не заменува курс за прва помош.