Болести на слезината

јули 2026Што значи ова?

Слезината е орган со големина на тупаница, лево под ребрата. Ги филтрира старите крвни клетки и е дел од имунитетот. Најважните проблеми со неа се два: зголемување (спленомегалија) — што е знак дека нешто друго не е во ред — и пукање по удар, што е животозагрозувачко внатрешно крварење.

Симптоми

  • Чувство на полнота лево под ребрата, или брза ситост при јадење
  • Болка лево што зрачи кон левото рамо
  • Кај зголемена слезина: чести инфекции, лесно модринки, анемија, замор
  • По удар во стомакот: болка, бледило, вртоглавица

Причини и ризик-фактори

Зголемувањето е последица на друга болест: инфекции (мононуклеоза, маларија), цироза со висок притисок во порталната вена, крвни болести и лимфоми. Пукањето најчесто е од удар — сообраќајна незгода, спорт, пад — а слезината зголемена од мононуклеоза може да пукне и од слаб удар.

Лекување и грижа

Се лекува основната причина, не самата слезина. Кај пукната слезина, некои се лекуваат без операција со внимателно набљудување, а некои бараат итна операција или емболизација. Ако слезината се отстрани, потребни се вакцини и понекогаш антибиотици, бидејќи ризикот од тешки инфекции трајно расте.

Превенција и секојдневна грижа

Ако сте прележале мононуклеоза, избегнувајте контактни спортови колку што ќе ви каже лекарот — слезината е ранлива со недели. Ако немате слезина, не прескокнувајте ги вакцините.

Кога да отидете на лекар (не итно)

Јавете се при постојана болка или полнота лево под ребрата, особено со замор, чести инфекции или лесно модринки.

Побарајте итна помош ако:

  • По удар во стомакот: болка лево, бледило, потење, вртоглавица или забрзан пулс — јавете се на 194, тоа може да е внатрешно крварење
  • Болка во левото рамо по повреда на стомакот (Керов знак)
  • Нагло влошување со паѓање на притисокот
  • Висока температура кај човек без слезина — тоа е итно, инфекциите кај нив се движат брзо

Во итен случај јавете се на 194 или 112.

Најди најблиска болница

Совет

Ако сте без слезина, температурата не е „обичен грип“. Кај вас инфекцијата може да експлодира за неколку часа — јавете се веднаш.

Извори

Содржината е усогласена со упатствата на NHS, MedlinePlus и Светската здравствена организација.

Поврзани теми

Потсетник: Оваа содржина е едукативна и научно поткрепена, но не е медицински совет и не заменува преглед, дијагноза или третман од лекар. При симптоми, консултирајте здравствен работник. Итно: 194 · 112.

‹ Сите теми во „Гастроинтестинален систем“

Важно: Содржината на „Прашај Доктор“ е едукативна и научно поткрепена, но не е медицински совет и не заменува преглед, дијагноза или лекување од здравствен работник. При симптоми, консултирајте лекар. Итни служби: 194 (брза помош) · 192 (полиција) · 193 (пожарна) · 112 (ЦУК).